Một wat (วัด - ngôi chùa) là nơi thờ cúng đang hoạt động, không chỉ đơn thuần là một điểm chụp ảnh. Các quy tắc cốt lõi rất đơn giản: che vai và đầu gối, cởi giày trước khi vào bất kỳ tòa nhà nào, giữ đầu cúi thấp và giấu bàn chân hướng ra xa tượng Phật, đồng thời giữ nhỏ giọng.
Thực hiện đúng những điều đó và bạn sẽ được chào đón ở hầu hết mọi nơi. Dưới đây là chi tiết các quy tắc ứng xử.
Quy định trang phục: che vai và đầu gối
Đây là quy tắc khiến nhiều người bị từ chối ngay tại cổng. Tất cả mọi người — cả nam và nữ — nên che vai và đầu gối, đồng thời tránh mặc bất kỳ trang phục nào xuyên thấu, bó sát hoặc rách rưới. Các địa điểm lớn như Hoàng cung ở Bangkok thực thi quy định này rất nghiêm ngặt. Nhiều ngôi chùa lớn có cho mượn hoặc thuê xà-rông và áo khoác ngoài ở lối vào, nhưng đừng quá phụ thuộc vào điều đó; một chiếc khăn mỏng hoặc một chiếc quần dài để sẵn trong túi sẽ cứu nguy cho bạn. Khi còn do dự, hãy ăn mặc như thể bạn đang đi thăm ông bà của ai đó — kín đáo hơn một chút so với khi đi biển, và bạn sẽ ổn thôi.
Bỏ giày, bỏ mũ
Trước khi bước vào bất kỳ tòa nhà nào trong chùa, hãy cởi giày của bạn ra — chỉ cần để vào đống giày dép bạn thấy ở cửa. Hãy bỏ cả mũ và kính râm nữa; đi tất (vớ) thì vẫn được chấp nhận. Hãy đi những đôi giày dễ xỏ vào và tháo ra, vì bạn sẽ phải làm việc này rất nhiều lần trong một ngày đi tham quan các ngôi chùa.
Cách ngồi và đứng bên trong
Bên trong chánh điện, hãy ngồi xếp bằng sang một bên và hướng bàn chân ra xa tượng Phật — tuyệt đối không hướng bàn chân về phía tượng Phật và không bao giờ để lộ lòng bàn chân. Hãy giữ đầu thấp hơn tượng Phật và các nhà sư khi có thể. Di chuyển bình tĩnh, nói khẽ và chuyển điện thoại sang chế độ im lặng. Nếu bạn không chắc phải làm gì, hãy quan sát những gì du khách người Thái xung quanh đang làm và lặng lẽ làm theo họ.
Nếu bạn là phụ nữ, tuyệt đối không chạm vào nhà sư hoặc đưa bất kỳ vật gì trực tiếp cho họ. Hãy đặt món đồ xuống hoặc đưa cho một người đàn ông để chuyển giúp. Các nhà sư ngồi trên bục cao đều có lý do — tuyệt đối không ngồi cao hơn nhà sư hoặc chen chúc gần họ để chụp ảnh tự sướng.
Một vài từ vựng hữu ích trong chùa
Chỉ cần một vài từ cũng thể hiện sự tôn trọng. Để bày tỏ lòng kính trọng, mọi người chắp hai lòng bàn tay vào nhau theo kiểu wai (ไหว้) và cúi đầu nhẹ về phía tượng Phật — hướng dẫn của chúng tôi về kiểu chào wai sẽ chỉ cho bạn chính xác cách thực hiện.
| Tiếng Thái | Phiên âm | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| วัด | wat | ngôi chùa |
| พระ | phra | nhà sư / tượng Phật |
| ไหว้พระ | wai phra | lễ Phật / bái Phật |
| ถอดรองเท้า | thot rong thao | cởi giày dép |
Chụp ảnh, lễ vật và quyên góp
Việc chụp ảnh thường được cho phép ở ngoài trời và đôi khi cả bên trong — nhưng hãy tuân thủ mọi biển báo "cấm chụp ảnh", và tuyệt đối không leo trèo, chĩa bàn chân vào hoặc tạo dáng thiếu tôn kính với tượng Phật. Quay lưng lại với tượng Phật để chụp ảnh tự sướng là một hành vi xúc phạm điển hình. Những hành động tạo phước nhỏ luôn được chào đón: một khoản quyên góp khiêm tốn vào hòm công đức, hoặc một bộ hương, nến và búp sen dâng lên điện thờ. Không bao giờ có bất kỳ áp lực nào về việc phải chi tiền.
Không khí trong một ngôi chùa luôn yên bình vì một lý do — người dân địa phương đến để tích đức, cầu nguyện và tìm kiếm sự thanh tịnh. Việc hòa mình vào bầu không khí đó, thay vì coi ngôi chùa như một phông nền chụp ảnh, là sự lịch thiệp lớn nhất mà bạn có thể thể hiện, và đó là điều mà người Thái luôn chú ý và trân trọng.
Tiếp tục học tiếng Thái
Một chuyến viếng thăm chùa chiền sẽ nhận lại sự trân quý từ sự tôn trọng thầm lặng hơn là bất kỳ câu nói nào, nhưng một lời chào sawasdee (สวัสดี) và lời cảm ơn khop khun (ขอบคุณ) nhẹ nhàng vẫn sẽ mang lại thiện cảm lớn với những người trông coi chùa và các nhà sư bạn gặp. Hãy học các từ này một cách chuẩn xác kèm âm thanh, cùng với các mẫu câu chào hỏi tiếng Thái miễn phí của chúng tôi trên ứng dụng Pretalk trước khi bạn lên đường.